 |
|
تشكيل حكومت براي تحقق ارزشهاي ديني و تربيت انسانهاي موحد، عارف به دين و ملتزم به ارزشها از اهداف مهم اسلام است. حركت بر پايه تقوا و عدالت و پرهيز جدي و قاطع از ظلم به ديگران وظيفه اصلي و ذاتي انسان مسلمان محسوب ميگردد و در اين ميان شكي نيست كه حكومت در اسلام بسترساز رشد فضايل اخلاقي و كمال معنوي براي همه انسانهاست و هدف همگاني در آن بندگي خدا و اجتناب از طاغوت است و روي همين اصل، وظيفه مهم كارگزاران حكومت، اصلاح خود و جامعه براساس مباني اسلامي و ارزشهاي ديني است و حكومت تبلور آرمان ملتي همكيش و همفكر است و روند تحول مثبت در آن، به سوي كمال مطلوب است. رها نمودن مردم مسلمان به حال خود و باريبههرجهت عمل كردن مسئولان و كارگزاران حكومت از منظر مكتب اسلام امري نامقبول و مذموم است و برخورد نكردن با كژيها و بيتفاوتي نسبت به ارزشهاي فردي و اجتماعي، نابودي امت مسلمان را در پي دارد. تذكر و توجه جدي، مستمر و همگاني مردم مسلمان و آگاه به مسئوليتهاي خطير عمومي و اصلاح جامعه از خطرات و گزندها، يك واجب شرعي است كه بهعنوان امر به معروف و نهي از منكر هميشه مورد تأكيد بوده و هست. امري كه از آن بنا به ضرورت ديني در قرآن به ولايت زن و مرد مسلمان نسبت به يكديگر تعبير شده است.
در اصل هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران با تأكيد به آيهاي كه به مضمون آن اشاره شد، آمده است: «در جمهوري اسلامي ايران دعوت به خير، امر به معروف و نهي از منكر، وظيفهاي است همگاني و متقابل، بر عهده مردم نسبت به يكديگر، دولت نسبت به مردم و مردم نسبت به دولت؛ شرايط، حدود و كيفيت آن را قانون معين مينمايد وَ الْمُؤمِنوُنَ وَ الْمُؤمِناتِ بَعْضُهُمْ اُوْلياءُ بَعْض يَأمُروُنَ بِالْمَعْروُف وَ يَنْهَونَ عَنِ الْمُنْكَر».
اين وظيفه مهم و همگاني اگر مورد توجه قاطبه امت اسلامي قرار گرفته و از آن غفلت نشود، احكام ضروري و واجبات ديگر ديني به پا داشته شده و بقاي حاكميت ديني تضمين ميگردد و حقايق مورد توجه و نياز امت مسلمان روشن و بدعتها برچيده ميشود. راه درست هدايت جامعه و مقاومت در برابر گمراهيها و بطلانها از راه التزام به معروفگستري و منكرزدايي در ميان امت مسلمان عملي است. نبايد گذاشت اين فريضه بزرگ به كمرنگي گرايد. فريضهاي كه در اخلاق، عرفان، فقه و كلام اسلامي بسيار مورد توجه عالمان ديني است و در طول تاريخ بزرگان و عالمان مسلمان بدان ملتزم بوده و در مقاطعي خاص از نثار جان و آبروي خويش براي انجام و تحقق آن، دريغ ننمودهاند.
بزرگ پرچمدار اسلام، حضرت حسين (ع) مهمترين دليل قيام و حركت عاشورايي خود را معروفگستري و منكرزدايي معرفي نموده و فرموده است: «اِنَّما خَرَجتُ لِطَلَبِ الإصلاحِ فِي اُمَةِ جدّي أُرِيدُ أَن آمُر بِالمَعرُوفِ وَ أَنهي عَنِ المُنكَرِ وَ أَسيرَ بِسيرَةِ جَدّي وَ أَبِي عَلِي ابْنِ اَبيِطالب عَلَيْهُما الْسَلام»؛ منحصراً خروج نموده و قيام كردهام براي طلب اصلاح در ميان امت جدم رسول خدا (ص) و اراده كردم امر به معروف و نهي از منكر نمايم و سير كنم در سيره جدم رسول خدا (ص) و پدرم علي (ع).
امام خميني (ره) با اقتدا به نهضت عاشورا و سرمشق قرار دادن آن از طريق معروفگستري و منكرزدايي، ارزشهاي ديني را احياء و اصلاح در برابر فسادهاي طاغوت را با تشكيل حكومت ديني و مبتني بر ارزشها در كشور عزيزمان ايران عملياتي نمود. او در آثار فقهي و سخنرانيهاي داهيانه خويش به دستورات حياتبخش اسلام در زمينه ضرورت نشاط ديني از راه امر به معروف و نهي از منكر تأكيد و آن را بر همه مردم شهيدپرور گوشزد نموده و از مسئولان خواستهاند آن را سرلوحه كار خود قرار دهند. اين احكام در كتاب شريف «تحرير الوسيله» آن يار سفركرده و عارف به خدا (كتاب الامر بالمعروف و النهي عن المنكر) قرار دارد. احكام و فتاوي حياتي كه بايد نصبالعين مردم، كارگزاران حكومت و عالمان ديني باشد و التزام به ولايت فقهي را از راه عمل به آن، ابراز نمايند. ايشان در تاريخ ۲۰/۷/۱۳۵۸ خطاب به همه مردم مسلمان ايران فرمودند: «كوشش نماييد كه احكام اسلام را هم عمل كنيد و هم وادار كنيد كه ديگران عمل نمايند. همانطور كه هر شخص و هر فردي موظف است كه خود را اصلاح كند، موظف است كه ديگران را هم اصلاح نمايد. اصل امر به معروف و نهي از منكر براي همين است كه جامعه را اصلاح نمايد». ايشان در باب جلوگيري از نفوذ منحرفين و انسانهاي غيرخودساخته در امر حكومت فرمودند: «اگر يك شخصي را ديديد كه از وظيفه اسلامي خود تخطي ميكند، او را نهي كنيد و اگر ديديد به روش و شيوه ظالمانه و غيرديني خود ادامه ميدهد، او را كنار بگذاريد».
بيش از سه دهه از زمان براندازي نظام ظالمانه و غيرديني شاه از راه معروفگستري و منكرزدايي به رهبري امام خميني (ره) و روحانيت و تأسيس نظام جمهوري اسلامي با حمايت مردم مسلمان و رهنمودهاي سازنده و نويدبخش امام خميني (ره) ميگذرد و در همان سال اول پيروزي انقلاب اسلامي و تصويب قانون اساسي، اصل امر به معروف و نهي از منكر با تأكيد بر آيه شريفه قرآن به عنوان يكي از اصول مترقي دين منظور نظر قرار گرفت. متأسفانه از آن تاريخ تاكنون هنوز كه هنوز است شرايط، حدود و كيفيت قانوني نحوه معروفگستري و منكرزدايي در ايران از سوي دولت و مجلس مشخص نشده است. در سالهاي اخير پس از روي كار آمدن اصولگرايان با شعار مطالبات ديني مردم و عدالت، همه بر اين باور بوديم كه اولويت مهم مجلس و دولت، روي اصل هشتم قانون اساسي و ديگر اصول بر زمين مانده آن، متمركز خواهد بود. نگارنده و بسياري از نمايندگان دوره هفتم مجلس شوراي اسلامي، به طور مكرر طي نامهها و تذكراتي اين مطالبه ديني و حياتي دلسوزان نظام و روحانيت را به دولت يادآوري نموده و به طور مداوم در ديدارهاي حضوري، خواهان ارائه لايحه امر به معروف و نهي از منكر جهت تصويب در مجلس شديم. مسئولين حامي دولت در ستاد امر به معروف و نهي از منكر نيز خواهان اين موضوع بودند، لكن دولتي كه با شعار «اصولگرايي ديني» روي كار آمده بود، بياعتنا از كنار آن گذشت و فرصتها بيجهت سپري شدند. پس از مجلس هفتم، عزيزان نماينده در مجلس هشتم نيز همين مطالبه و هدف را دنبال نمودند و باز هم دولت از ارائه لايحه استنكاف نمود. طبق آخرين اطلاع، جمعي از نمايندگان محترم بعد از مأيوس شدن از لايحه پيشنهادي دولت، در قالب طرح نمايندگان سعي دارند به فرصتسوزيها در اين رابطه پايان داده و چارچوبهاي مشخص و مطلوبي را در باب حدود، شرايط و كيفيت امر به معروف و نهي از منكر با كمك و تصويب همكاران خود، تعيين نمايند. هر چند كه طرح مورد اشاره در مرحله رسيدگيهاي كميسيوني است و هنوز به صحن علني مجلس ارائه نشده است ولي در نوع خود بسيار براي دلسوزان نظام، نويدبخش است.
نظر به آشكار شدن پديدههاي زشت و ناگوار اقتصادي، سياسي، فرهنگي و اجتماعي در جامعه و خطر انحراف در اصول و ارزشها از سوي جريان انحرافي و بدخواهان نظام، تأخير و غفلت از تصويب قانون در اين رابطه، بيتوجهي به مطالبه امت شهيدپرور و خانوادههاي ايثارگر است. كساني كه هميشه در صحنههاي انقلاب اسلامي حضور فعال داشته و در جهت حفظ اصول و ارزشهاي آرماني نظام و انقلاب از اهداء جان عزيزان خويش دريغ ننمودهاند. بسيار بهجا و مناسب است قبل از پايان دوره هشتم مجلس، نمايندگان مردم در خانه واقعي ملت مطالبه عمومي و همگاني يادشده را منظور نظر و در اولويت اول كار خود قرار دهند و نگذارند اصل مهم و ارزشي هشتم قانون اساسي، مسكوت و بر زمين بماند. كمرنگ شدن اين اصل قطعاً سبب قانونگريزي بعضيها و كمرنگ شدن ديگر اصول قانون اساسي خواهد بود.
